Uyuşturucu Bağımlılığı: Belirtiler, Riskler ve Tedavi

Kaynak: Bu makale Uzm. Dr. Vedat Özgürel'in sosyal medya hesabında yayınladığı bilgilendirme yazısından derlenmiştir.

Önemli Not: Bu makale bilgilendirme amaçlıdır. Sağlık sorunlarınız için mutlaka uzman bir hekime başvurunuz.

Uyuşturucu Bağımlılığı Nedir?

Aynı zamanda madde kullanım bozukluğu olarak da adlandırılır, bir kişinin beynini ve davranışlarını etkileyen ve yasal ya da yasa dışı bir uyuşturucu veya ilacı kontrol edememe durumuna yol açan bir hastalıktır. Alkol, marihuana ve nikotin gibi maddeler de uyuşturucu olarak kabul edilir.

Bağımlı olduğunuzda, uyuşturucunun zararlarına rağmen kullanmaya devam edebilirsiniz. Uyuşturucu bağımlılığı, sosyal ortamlarda eğlence amaçlı deneysel kullanımla başlayabilir ve bazı kişilerde uyuşturucu kullanımı daha sık hale gelir.

Belirtiler

Uyuşturucu bağımlılığı belirtileri veya davranışları şunları içerebilir:

  • Uyuşturucuyu düzenli olarak kullanma ihtiyacı hissetmek; günlük hatta gün içinde birkaç kez
  • Uyuşturucuya yönelik yoğun isteklerin diğer düşünceleri engellemesi
  • Zamanla aynı etkiyi almak için daha fazla uyuşturucuya ihtiyaç duymak
  • Planladığınızdan daha uzun süre ve daha fazla miktarda uyuşturucu kullanmak
  • Maddi durumunuz elvermediği halde uyuşturucuya para harcamak
  • İş ve sosyal sorumlulukları yerine getirmemek
  • Uyuşturucunun zararlı olduğunu bilmenize rağmen kullanmaya devam etmek

Risk Faktörleri

  • Ailede bağımlılık öyküsü: Genetik yatkınlık riski artırır
  • Ruh sağlığı sorunları: Depresyon, DEHB, travma sonrası stres bozukluğu
  • Arkadaş baskısı: Özellikle gençlerde güçlü bir etken
  • Erken yaşta kullanım: Beyin gelişim sürecinde kullanım riski artırır
  • Aile ilgisizliği: Zor aile ortamları ve denetim eksikliği

Doktora Ne Zaman Başvurmalı?

Uyuşturucu kullanımınız kontrol dışına çıktıysa veya sorunlara yol açıyorsa, hemen yardım alın. Ne kadar erken yardım ararsanız, uzun vadeli iyileşme şansınız o kadar artar.

Önleme

Bağımlılığı önlemenin en iyi yolu, uyuşturucu maddeyi hiç kullanmamaktır. Çocuklarda ve ergenlerde önleme için:

  • İletişim kurun ve madde kullanımı risklerini konuşun
  • Çocuklarınızı dinleyin ve destekleyin
  • İyi örnek olun
  • Güçlü aile bağları oluşturun
Uzm. Dr. Vedat Özgürel

Psikiyatri ve Psikoterapi Uzmanı

7 Şubat 2025